(Từ cảm xúc muốn “giác ngộ” nhanh – chiêm nghiệm từ Phẩm Quán về Tứ đế)
Sáng nay, mình đọc lại Tứ diệu đế.
Khổ – Tập – Diệt – Đạo.
Mình nghĩ: “Nếu mình hiểu rõ Khổ, mình sẽ hết khổ. Nếu mình đi đúng Đạo, mình sẽ đến Diệt.”
Mình thấy mình muốn “đạt được” giác ngộ – như một đích đến.
Haiku 1
Muốn đến Diệt đế
nên vội vàng bước đi
mà quên nhìn đất
________________________________________
Có đế nào đứng riêng?
Mình dừng lại.
Và tự hỏi:
“Mình đang đi đâu? Có thật là có bốn đế tách biệt không?”
Long Thọ nói:
“Không có đế nào có tự tánh,
không có đế nào tồn tại độc lập.”
Tức là: Khổ – Tập – Diệt – Đạo không phải là bốn trạm dừng,
mà là một dòng duyên – tương tức, không thể tách rời.
Vậy thì, thay vì cố đạt đến Diệt,
mình học cách sống trọn trong từng bước của Đạo.
Haiku 2
Không có Diệt riêng
nếu không thấy được Khổ
trong từng bước chân
________________________________________
Quán tứ đế – để không chia cắt
Trong Trung Quán Luận, Long Thọ viết:
“Nếu các đế có tự tánh,
thì chúng phải tồn tại độc lập –
nhưng chúng chỉ là giả danh
trên dòng duyên khởi tương liên.”
Vậy nên, thay vì cố gắng “chuyển từ Khổ sang Diệt”,
mình học cách thấy: Khổ cũng là cửa vào Diệt – nếu mình tỉnh thức.
Haiku 3
Không cần đi đâu
chỉ cần thấy trong Khổ
có mầm Diệt nở
________________________________________
Gợi ý thực tập:
• Khi thấy mình muốn “giác ngộ nhanh”, hãy dừng lại và thở
• Hỏi: “Mình đang chạy theo đế nào? Có thật là nó đứng riêng không?”
• Nhẹ nhàng nói với mình: “Không có đế nào đứng riêng. Mỗi bước trên Đạo đã là Diệt.”
________________________________________
Tanka kết thúc:
Không có bốn đế
nào tách rời nhau cả
Khổ là cửa mở
Đạo là đường đang đi
Diệt là phút đang thở
________________________________________

Bình luận về bài viết này