Những ngày mới bước vào con đường tu tập, tôi thường cảm thấy mình như người đứng trước một khu rừng rộng lớn. Mọi thứ đều mới mẻ, đẹp đẽ nhưng cũng khiến tôi bối rối. Tôi nghĩ tu tập là phải cố gắng thật nhiều, phải thay đổi thật nhanh, phải trở thành một người “tốt hơn” theo một tiêu chuẩn nào đó mà chính tôi cũng không rõ ràng.
Và rồi, càng cố gắng, tôi càng thấy mình xa rời sự bình an mà mình đi tìm. Tâm cứ chạy theo những điều chưa có, chưa đủ, chưa hoàn thiện. Trong lúc ấy, tôi tình cờ đọc được câu nói:
“Khi lòng biết ơn trở thành một lối sống, chúng ta ngừng tìm kiếm sự công nhận từ bên ngoài. Chúng ta bắt đầu cảm thấy vững vàng trong việc đơn giản là hiện hữu, thay vì liên tục cố gắng trở nên hoàn thiện hơn.”
Câu nói ấy như một làn gió nhẹ thổi vào tâm trí đang đầy những nỗ lực căng thẳng của tôi. Nó khiến tôi dừng lại. Và chính từ sự dừng lại ấy, tôi bắt đầu thấy rõ hơn con đường mình đang đi.
1. Lòng biết ơn – nền tảng của sự trở về
Lòng biết ơn không phải là một cảm xúc nhất thời, mà là một sự quay về.
Khi tôi tập biết ơn, tôi không còn đứng ở vị trí của người thiếu thốn. Tôi không còn phải chạy đi tìm thêm điều kiện để được hạnh phúc.
Tôi bắt đầu nhận ra:
• Hơi thở này là một món quà
• Thân thể này là một điều kiện quý báu
• Những người quanh tôi là sự nâng đỡ
• Những khó khăn là bài học
Lòng biết ơn giúp tôi dừng lại và thấy đủ.
Và chính trong sự thấy đủ ấy, tâm trở nên nhẹ nhàng.
2. Khi biết ơn trở thành lối sống, ta không còn bị ngoại cảnh chi phối
Trước đây, tôi rất dễ bị dao động bởi lời khen – tiếng chê, bởi sự công nhận hay thiếu công nhận từ người khác. Nhưng khi thực tập biết ơn, tôi nhận ra rằng giá trị của mình không nằm ở ánh mắt của người ngoài.
Lòng biết ơn giúp tôi đứng vững trong chính sự hiện hữu của mình.
Không cần phải trở nên hoàn hảo.
Không cần phải chứng minh điều gì.
Không cần phải chạy theo một hình ảnh lý tưởng.
Tôi chỉ cần có mặt.
Và chính sự có mặt ấy đã là một sự vững chãi.
3. Lòng biết ơn và sự khởi sinh của trí tuệ giải thoát
Trí tuệ giải thoát không đến từ việc gom góp thêm kiến thức, mà từ việc thấy rõ.
Và lòng biết ơn chính là một trong những điều kiện giúp ta thấy rõ hơn.
• Khi biết ơn, ta bớt than trách
• Khi biết ơn, ta bớt mong cầu
• Khi biết ơn, ta bớt dính mắc
• Khi biết ơn, ta thấy đủ
Tâm thấy đủ là tâm tự do.
Tâm tự do là nền tảng của trí tuệ.
Đây chính là tinh thần “hiện pháp lạc trú” trong Kinh Nhất Dạ Hiền Giả:
sống trọn vẹn với những gì đang có mặt, không bị quá khứ kéo lùi, không bị tương lai lôi đi.
4. Kết lại – thiền vị của sự biết ơn
Thiền sư Thích Nhất Hạnh thường nhắc rằng:
“Chỉ cần thở vào và nhận diện một điều kiện hạnh phúc đang có mặt, là ta đã trở về nhà.”
Lòng biết ơn chính là sự nhận diện ấy.
Nó đưa ta trở về với ngôi nhà của hiện tại.
Nó giúp ta thấy rằng hạnh phúc không phải là điều gì xa xôi, mà là những điều rất bình thường đang nuôi dưỡng ta từng phút giây.
Khi biết ơn, ta không còn tìm kiếm sự công nhận.
Ta không còn chạy theo sự hoàn hảo.
Ta chỉ sống sâu sắc với từng hơi thở, từng bước chân, từng khoảnh khắc.
Và như thế, lòng biết ơn trở thành một pháp tu.
Một con đường.
Một cánh cửa mở vào trí tuệ giải thoát.
…
Biết ơn điều đang có
Một sáng nắng lên rồi
Biết ơn điều chưa trọn
Cho ta học buông thôi
Biết ơn từng hơi thở
Giữ ta lại với đời
Biết ơn từng phút chậm
Nở đóa sen trong lòng
Đi nhẹ qua ngày mới
Không tìm gì xa xôi
Chỉ một lòng biết ơn
Là đủ đầy thảnh thơi.

Bình luận về bài viết này