“Bóng tối cũng là một phần của ánh sáng”
Carl Jung là người đầu tiên dám nói một câu mà đến bây giờ vẫn khiến nhiều người giật mình:
“Until you make the unconscious conscious,
it will direct your life and you will call it fate.”
(Cho đến khi bạn làm điều vô thức trở nên ý thức,
nó sẽ điều khiển cuộc đời bạn và bạn sẽ gọi đó là số phận.)
Nói cách khác:
Những gì ta không đối diện sẽ điều khiển ta.
Những gì ta chối bỏ sẽ quay lại làm ta đau.
Những gì ta giấu đi sẽ trở thành bóng tối.
Jung gọi phần đó là Shadow – Bóng tối.
Bóng tối không phải là điều xấu.
Không phải là tội lỗi.
Không phải là phần cần loại bỏ.
Bóng tối là:
– những nỗi sợ ta không dám nói
– những tổn thương ta không dám chạm
– những mong muốn ta không dám thừa nhận
– những cảm xúc ta bị dạy rằng “không được phép có”
– những phần của ta mà ta nghĩ “không nên tồn tại”
Bóng tối không phải kẻ thù.
Bóng tối là phần bị bỏ quên của chính ta.
Jung nói:
“There is no light without shadow.”
(Không có ánh sáng nếu không có bóng tối.)
Ta không thể trở thành một con người trọn vẹn
nếu ta chỉ chọn những phần mình thích
và chối bỏ những phần mình sợ.
Ta không thể chữa lành
nếu ta chỉ nhìn vào vết thương của người khác
mà không nhìn vào vết thương của chính mình.
Ta không thể tự do
nếu ta chỉ sống trong ánh sáng
và để bóng tối điều khiển từ phía sau.
Jung không bảo ta phải “diệt” bóng tối.
Ông bảo ta phải nhìn nó.
Nhìn mà không phán xét.
Nhìn mà không sợ hãi.
Nhìn mà không chạy trốn.
Vì khi ta nhìn,
bóng tối không còn là bóng tối nữa.
Nó trở thành một phần của ánh sáng.
Jung nói rằng con người đau khổ vì họ cố trở thành “người tốt”,
trong khi họ chưa từng hiểu mình là ai.
Họ cố:
– tử tế quá mức
– mạnh mẽ quá mức
– hoàn hảo quá mức
– tích cực quá mức
– hy sinh quá mức
Nhưng sâu bên trong,
họ giấu đi:
– sự giận
– sự ghen
– sự yếu đuối
– sự ích kỷ
– sự tổn thương
– sự cô đơn
Và chính những điều bị giấu ấy
mới là thứ khiến họ kiệt sức.
Jung nói:
“The shadow is not a monster.
It is simply the part of you that has not been loved yet.”
(Bóng tối không phải quái vật.
Nó chỉ là phần trong bạn chưa từng được yêu.)
Bóng tối không cần bị tiêu diệt.
Bóng tối cần được ôm lấy.
Khi ta ôm lấy bóng tối,
ta trở thành một con người trọn vẹn.
Không phải hoàn hảo.
Mà là thật.
Jung tin rằng:
Chữa lành không đến từ việc trở nên tốt hơn,
mà đến từ việc trở nên thật hơn.
Thật với nỗi sợ.
Thật với tổn thương.
Thật với mong muốn.
Thật với những phần ta từng chối bỏ.
Khi ta thật,
ta không còn phải chạy nữa.
Nếu Eckhart Tolle giúp ta thấy tiếng ồn trong đầu,
Krishnamurti giúp ta thấy cơ chế của người đang chọn,
Thích Nhất Hạnh giúp ta trở về với hơi thở,
Osho giúp ta buông bàn tay đang nắm quá chặt,
Sadhguru giúp ta đứng vững bên trong,
Nietzsche giúp ta vượt lên chính mình,
Frankl giúp ta tìm thấy ý nghĩa,
thì Carl Jung giúp ta đối diện với bóng tối,
để ta không còn phải sống như một nửa con người.
Bóng tối không phải điều cần tránh.
Bóng tối là cánh cửa dẫn ta trở về với chính mình.
Vài dòng tiểu sử
• Tên đầy đủ: Carl Gustav Jung
• Năm sinh – năm mất: 1875 – 1961
• Nơi sinh: Kesswil, Thụy Sĩ
• Tôn giáo / ảnh hưởng:
– Gốc Tin Lành
– Chịu ảnh hưởng từ:
o phân tâm học Freud (giai đoạn đầu)
o thần thoại học
o tôn giáo phương Đông (Đạo giáo, Phật giáo, Ấn Độ giáo)
o giả kim thuật
– Sáng lập Tâm lý học phân tích (AnalyticalPsychology)
– Khái niệm nổi tiếng:
o Bóng tối (Shadow)
o Vô thức tập thể
o Nguyên mẫu (Archetypes)
o Tính cá thể hóa (Individuation)
Jung là người đặt nền móng cho cách hiểu hiện đại về tâm lý sâu, vô thức, và sự chữa lành nội tâm.
Giá trị và ảnh hưởng trong xã hội hiện đại
Jung trở thành một trong những tư tưởng có ảnh hưởng lớn nhất thế kỷ 20–21 vì ông chạm vào đúng vấn đề của con người hiện đại:
• sợ đối diện với chính mình
• sợ phần tối trong mình
• sợ tổn thương
• sợ không hoàn hảo
• sợ bị nhìn thấy đúng bản chất
• sợ sự thật về chính mình
Ông giúp con người:
• hiểu nỗi đau của mình
• hiểu phần tối của mình
• hiểu những mô thức lặp lại
• hiểu những vết thương thời thơ ấu
• hiểu động cơ thật sự của hành vi
• hòa giải với chính mình
• trở thành một con người trọn vẹn hơn
Trong một xã hội thích hình ảnh đẹp,
Jung dạy ta nghệ thuật nhìn vào phần xấu.
Trong một thế giới thích ánh sáng,
Jung dạy ta nghệ thuật bước vào bóng tối.
Và đôi khi, chính trong bóng tối đó,
ta tìm thấy phần thật nhất của mình.
Giới thiệu bài tiếp theo:
Nếu Jung dẫn ta vào bóng tối,
Frankl dẫn ta vào ý nghĩa,
Nietzsche dẫn ta vào sự trở thành,
Khắc Kỷ dẫn ta vào sự vững vàng,
Sadhguru dẫn ta vào nội lực,
Osho dẫn ta vào buông bỏ,
Thích Nhất Hạnh dẫn ta vào hơi thở,
Krishnamurti dẫn ta vào tự do,
Tolle dẫn ta vào sự tỉnh thức,
thì Alan Watts dẫn ta vào sự sống —
không phải để kiểm soát nó,
không phải để hiểu hết nó,
không phải để chiến thắng nó,
mà để hòa vào dòng chảy của nó.
Ông là người nói một câu mà ai nghe cũng thấy nhẹ đi một chút:
“Cuộc đời không phải bài toán để giải.”
Và bài tiếp sau sẽ mang đúng tinh thần đó.
Một dòng thở nhẹ - Nhật ký Thiền 